काठमाडौँ, ६ फागुन २०८२ (१७ फेब्रुअरी २०२६, मंगलबार) – नेपाल राष्ट्र बैंकले अवैध घोषणा गरेको भर्चुअल मुद्रा ‘क्रिप्टोकरेन्सी’ (Cryptocurrency) को कारोबारमा संलग्न रहेको आरोपमा काठमाडौँको दरबारमार्गबाट ५ जनालाई प्रहरीले पक्राउ गरेको छ।
काठमाडौँ उपत्यका अपराध अनुसन्धान कार्यालयको विशेष टोलीले आज दिउँसो दरबारमार्ग स्थित एक क्याफेमा छापा मारी उनीहरूलाई रंगेहात पक्राउ गरेको हो।
१. पक्राउ पर्नेहरू को हुन्?
प्रहरीले पक्राउ परेका व्यक्तिहरूको नाम गोप्य राखे पनि उनीहरू २० देखि ३० वर्ष उमेर समूहका “टेक-स्याभी” (Tech-savvy) युवाहरू रहेको बताएको छ। प्रारम्भिक अनुसन्धान अनुसार, यो समूहले लामो समयदेखि काठमाडौँका विभिन्न क्याफे र रेस्टुरेन्टमा बसेर विदेशी विनिमय अपचलन र क्रिप्टो ट्रेडिङ (USDT/Bitcoin) गर्दै आएको थियो।
उनीहरूले अनलाइन बेटिङ (Online Betting) र हुन्डी कारोबारमा समेत सघाउ पुर्याएको प्रहरीको आशंका छ।
२. बरामद सामग्री
प्रहरीले घटनास्थलबाट कारोबारमा प्रयोग भएका महत्त्वपूर्ण उपकरणहरू बरामद गरेको छ:
ल्यापटप: ३ थान (जसमा क्रिप्टो वालेट र ट्रेडिङ प्लेटफर्म लग-इन अवस्थामा भेटिएका थिए)।
मोबाइल: ८ थान (विभिन्न डिजिटल वालेट एपहरू इन्स्टल गरिएको)।
नगद: केही मात्रामा नेपाली रुपैयाँ र अमेरिकी डलर समेत बरामद भएको छ।
३. कसरी गर्थे कारोबार?
एसपी (SP) का अनुसार, “यो समूहले सामाजिक सञ्जाल (Telegram/WhatsApp) प्रयोग गरेर ग्राहक खोज्ने र दरबारमार्ग जस्ता भीडभाड हुने ठाउँमा बसेर ल्यापटप मार्फत अवैध डलर (USDT) किनबेच गर्ने गरेको पाइयो। उनीहरूले दैनिक ५० लाख रुपैयाँसम्मको कारोबार गर्ने गरेको प्रारम्भिक डेटाले देखाएको छ।”
४. कानुनी प्रावधान
नेपालमा क्रिप्टोकरेन्सी कारोबार, माइनिङ र प्रचारप्रसार पूर्ण रूपमा अवैध छ। पक्राउ परेकाहरूलाई ‘नेपाल राष्ट्र बैंक ऐन’ र ‘विदेशी विनिमय (नियमन) ऐन’ अन्तर्गत मुद्दा चलाइने तयारी भइरहेको छ। कसुर प्रमाणित भएमा बिगो जफत गरी ३ वर्षसम्म कैद र बिगो बमोजिमको जरिवाना हुन सक्छ।